درس 160:
شنبه 29/6/1404 هـ.ش مطابق با 27/ ربیع الاول/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: نوشته معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قولها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
صاحب مقالات الاسلامیین در این مورد سخنی دارد که می گوید:
از رافضه ها کسانی هستند که امام بعد از امام صادق(ع) را محمّد بن عبدالله بن حسن می داند که ایشان از مدینه خارج است و گمان می کنند که او مهدی آخر الزمان است[1].
صاحب الخلاصه در کتابش راجع به محمّد چنین مینویسد که:
مغیره بن سعید کسی بود که مردم را به محمّد بن عبدالله بن حسن دعوت می کرد در روزگاری که ایشان قیام کرده بود[2].
امّا علامه سبحانی(دام ظلّه) می فرماید که:
این جماعت از خانواده ی نبوّت اند و قیادت و امامت را مدعی می باشند و لکن قضاوت درباره اینها نیازمند استقصاء کبیر است به قسمی که وافی به موضوع باشد و امّا در بحث رجال طاقت کاوش بیشتر وجود ندارد[3].
ناووسیه کیست؟
ناووسیه ها پیروان عجلان بن ناووس از اهل بصره است و این جماعت قائل اند به اینکه جعفر بن محمّد صادق بعد از پدرش امام می باشد و او مهدی منتظر است و گمان می کنند که ایشان از دنیا نرفته و بحیث مهدی زنده است تا اینکه اذن ظهور پیدا کند.
ناووس نام قریه ای است که عجلان در آن زندگی می کرده و رئیس آنها بوده تا جایی که از امام صادق(ع) روایت شده که وی فرموده است اگر کسی پیدا شد که از طرف من به شما خبری بگوید و آن خبر این باشد که: وی مرا غسل داده و کفن کرده تصدیقش نکنید و من بدرستی و تحقیق صاحب شما هستم و صاحب سیف[4].
ناگفته نماند که علماء شیعه قائل اند به اینکه امام بعد از صادق(ع) فرزند کوچکش موسی کاظم(ع) است امّا در چنین زمانی فرقه هایی ایجاد شد که موضوع همه شان امامت بعد از امام صادق(ع) بود.
***
[1]) مقالات الاسلامیین، ص30.
[2]) الخلاصة، قسم دوّم، باب18، رقم9، ص261.
[3]) اصول الحدیث و احکامه، ص214.
[4]) الفرق بین الفرق، ص67.