fa-osoolدرس خارج فقه و اصول

درس 306:

چهار‌شنبه 12/9/1404 هـ.ش مطابق با 12/ جمادی الثانی/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).

تذکّر: دروس معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قول­ها.

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.

ثمّ: اگر قائل شویم به اینکه صیغه امر دلالت می کند بر فور چه به دلالت لفظیه یا اطلاق مقامیه که فرمایش و نظر صاحب معالم است در این صورت هرگاه واجب عصیان شود آیا اتیان به آن واجب در آن ثانی یا آن ثالث و هکذا سایر آنات واجب است یا خیر؟

در جواب این سوال دو وجه گفته شده که هر کدام­شان مطابق یک مبنا است و آن مبنا این است که مفاد صیغه امر “وحدت مطلوب” است مانند جواب سلام که نتیجه آن فوریّت است و چنانچه مفاد صیغه “تعدد مطلوب” باشد حسب این معنی فوریّتی در کار نیست مانند قضاء نمازهای فائته و مبنای این قول توسّع است در واجبات.

در این صورت مرجع ما اطلاق است در صورتی که متکلّم در مقام بیان باشد و چنانچه در مقام بیان نباشد مرجع ما اصل عملی است و اصل عملی یا برائت است از فور و یا استصحاب وجوب است که در بحث اصول عملیه که جلد دوّم کفایه باشد مفصّلاً بحث می شود.

***