fa-rejalدرس خارج فقه و اصول

درس 231:

یک‌ شنبه 30/1/1405 هـ.ش مطابق با 2/ ذی القعده/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).

تذکّر: نوشته معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می­گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قول­ها.

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.

کثرت روایت از بعضی صحابه

مشاهده می­کنیم که بعضی صحابه کثیر الروایة هستند مانند: عایشه ام المؤمنین که از وی 2208 حدیث نقل شده و از ابوهریره 2630 حدیث و از انس بن مالک 2286 حدیث و از عبدالله بن عبّاس 1660 حدیث و از جابر بن عبدالله انصاری 1540 حدیث و از ابو سعید خدری 1170 حدیث به ثبت رسیده و غیر از این جماعت از کسانی که اسامی­شان در این مجال نمی­گنجد و اکنون سوال این است که سبب این کثرت چه خواهد بود؟

در جواب اموری را می­شود مطرح کرد که اسباب کثرت شده:

  1. “طول مصاحبت” با نبی مکرّم اسلام(ص).
  2. “کثرت ارتباط و مجالست” با نبی مکرّم اسلام(ص).
  3. “طول حیات صحابه” بعد از رحلت آن جناب(ص).
  4. “جایگاه اجتماعی” و “مناصب سیاسی” صحابه مانند: ولایت، قضاوت و جبایت.
  5. “حضور در مدینه” و سعادت درک آن فیض عظیم بالنسبة به کسانی که در بلاد بعیده بوده.
  6. “فراغت از مشاغل و مشاکل” چه فردی و چه اجتماعی که موجب شده محضر ایشان را کمتر درک کند.
  7. “اهتمام شخصی” به اخذ احادیث و “شدّت علاقه” به کلام رسول خدا(ص).
  8. “قدرت حفظ راوی” بالنسبة به کسی که غبی بوده و یا فراموشی داشته در قبال احادیث نبوی.
  9. “قوّت درک راوی” و سوال از رسول خدا و اخذ جواب اثرگذار بوده.

“جایگاه اجتماعی یا سیاسی” چه برای شخص راوی یا برای پدر و پسر و سایر بستگان او اثر گذار بوده مخصوصاً تمایل راوی و انگیزه او در جهات اجتماعی و سیاسی تأثیر داشته.

***