(شروع کتاب نکاح از متن لمعه شهید اوّل)
درس 174:
سه شنبه 15/2/1405 هـ.ش مطابق با 18/ ذی القعده/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: دروس معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه میگردد غیر از متون، احادیث و نقل و قولها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
مرحوم شهید در مسئله ثامنه چنین فرموده:
«الثامنة: اذا طلق ذو نصاب رجعیّاً لم یجز له التزویج دائماً حتی تخرج من العدّة و کذا الاخت دائماً و متعة ولو کان بائناً جاز کراهیة شدیداً».
نکاح مطلّقه رجعیّه
زمانی که ذو نصاب که دارای چهار زوجه دائمی است یکی از آنان را طلاق دهد به طلاق رجعی در اینجا جواز ندارد که با زن دیگر ازدواج کند مادامی که مطلّقه در عده است زیرا: زن دیگر در این ایّام خامسه به حساب میآید و مطابق آیه که حصر را حکایت داشت جواز پنجم ندارد.
و همچنان برایش جواز ندارد که با خواهر مطلقه ازدواج کند چه به نحو دائم یا بنحو غیر دائم به جهت اینکه جمع بین اختین میشود و چنین جمعی بالنص حرام است و چنانچه طلاق بائن باشد میتواند که با زن دیگر نکاح کند و همچنان میتواند که با خواهر مطلقه ازدواج کند چه دائم باشد و چه غیر دائم به جهت اینکه در طلاق بائن عصمت و رشته بین زوج و زوجه بالکلیّه بریده میشود و این مطلقه مانند اجنبیه میگردد و لکن چنین ازدواج زود هنگام کراهت شدیده دارد به جهت اینکه در صحیحه زراره که از امام صادق(ع) وارد شده نهی وجود دارد و متن صحیحه این است:
«قال: اذا جمع الرجل اربعاً فطلّق احدیهنّ فلا یتزوّج الخامسة حتی تنقضی عدّة المرأة التی طلّقت و قال: لا یجمع ماؤه فی خمس[1]».
و امّا نهیی که در این روایت وارد شده حمل شده بر کراهت از باب جمع بین این صحیحه و بین ادلّهای که دلالت دارد بر انقطاع عصمت و زوجیّت به طلاق بائن و صیرورت زن مطلقه به زن اجنبیّه و این حدیث را مرحوم کلینی نیز در جلد پنجم، صفحه 429، به شماره یک نقل نموده و همچنان مرحوم شهید در تهذیب، ج7، ص294. به شماره 69 این روایت را آورده.
***
[1]) الوسائل، ج14، باب 2 از ابواب ما یحرم باستیفاء العدد، ح1، ص399. وسائل جدید، ج20، ص518.