(شروع کتاب نکاح از متن لمعه شهید اوّل)
درس 75:
یک شنبه 11/8/1404 هـ.ش مطابق با 11/ جمادی الاولی/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: دروس معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قول ها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
متن نصّ مسئله
نصّی که در این مسئله وجود دارد این است: «محمّد بن یعقوب، عن علی بن ابراهیم، عن ابیه و عن علی بن محمّد القاسانی، عن القاسم بن محمّد، عن سلیمان بن داوود، عن عیسی بن یونس، عن الاوزاعی، عن الزهری، عن علی بن الحسین(ع) فی رجل ادّعی علی امرأة انّه تزوّجها بولی و شهود و انکرت المرأة ذالک فاقامت اخت هذه المرأة علی هذا الرجل البیّنة انّه تزوّجها بولی و شهود و لم یوقّتا وقتاً فکتب انّ البیّنة بیّنة الرجل و لا تقبل بیّنة المرأة لانّ الزوج قد استحقّ بضع هذه المرأة و ترید اختها فساد النکاح فلا تصدّق و لا تقبّل بیّنتها الّا بوقت قبل وقتها او بدخول بها[1]».
حکم تعدّی حکم
در اینجا سوالی مطرح است و آن اینکه آیا حکم از اخت مدعیّه به مادر یا دخترش سرایت میکند و تعدّی مینماید یا خیر؟
در این مسئله دو وجه است که به ترتیب بیان می کنیم:
وجه اوّل: عدم تعدّی حکم است به امّ و بنت.
وجه دوّم: تعدّی حکم است به امّ و بنت.
وجه اوّل که عدم تعدّی باشد بخاطر نبود نص است و اینکه حکم در اختین بر خلاف اصل است بنابراین اقتصار می شود بر مورد نص که اختان باشد.
و امّا وجه ثانی که تعدّی باشد به دلیل اشتراک است که اقتضاء می کند امتناع جمع را بین امّ و بنت که همین اشتراک و همین اقتضاء در اختین نیز وجود داشت.
نزد مرحوم شهید ثانی اقوی وجه اوّل است که در نتیجه آن بیّنه زن مقدّم می شود با انفرادش یعنی که مرد بیّنه نداشته باشد یا اینکه تاریخش نا معلوم باشد و یا سبقت تاریخ داشته باشد با نبود بیّنه در این سه صورت نتیجه آن حلف رجل است به دلیل انکارش.
***
[1]) الوسائل، ج14، باب 22 از ابواب عقد النکاح، ح1، ص225. وسائل جدید، ج20، ص299.