درس 155:
یک شنبه 9/6/1404 هـ.ش مطابق با 7/ ربیع الاول/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: نوشته معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قولها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
زیدیّه کیست؟
زیدیّه کسانی هستند که به امامت زید شهید بن زین العابدین(ع) قائل می باشند و زید عالم وثیق، ورع فاضل و جلیل القدر بوده که مرحوم مفید در حق ایشان چنین فرمایش دارد:
«کان زید بن علی بن الحسین عین اخوته بعد ابی جعفر(ع) و افضلهم و کان ورعاً، عابداً، فقیهاً، سخیّاً، شجاعاً ظهر بالسیف، یأمر بالمعروف و ینهی عن المنکر و یطلب لثارات الحسین(ع)[1]».
پوشیده نماند که فقهاء شیعه می فرمایند به اینکه: زیدیّه اتباع زید شهید است نه اینکه به امامت وی قائل باشند مطابق فرمایشی که فرزندش یحیی شهید دارد و آن این است:
«انّ ابی لم یکن بامام و لکن کان من السادة الکرام و زهّادهم و کان من المجاهدین فی سبیل الله، قال الراوی: قلت لیحیی: انّ اباک قد ادّعی الامامة و خرج مجاهداً و جاء عن رسول الله فی من ادّعی الامامة کاذباً، فقال: مه! انّ ابی کان اعقل من ان یدعی بما لیس بحق له و انّما قال: ادعوا الی الرضا من آل محمّد عنی بذالک عمّی جعفراً(ع) قال الراوی: فهو الیوم صاحب الامر[2]».
مرحوم شیخ در کتاب رجالش یک مرتبه زید را از اصحاب پدرش به حساب می آورد و بار دیگر از اصحاب برادرش و مرتبه سوّم از اصحاب امام صادق(ع) و در حق ایشان می فرماید:
«مدنی تابعی قتل عام 121 هـ.ق ولد عام 42 هـ.ق و لمّا بلغه قتل عمّه بکی و قال: انّا لله و انّا الیه راجعون، عند الله احتسب عمّی انّه کان نعم العمّ انّ عمّی کان لدنیانا و آخرتنا مضی عمّی شهیداً کالشّهدا الذین استشهدوا مع النّبی و علی و الحسن و الحسین
و امّا قیامه ایّام هشام بن عبدالملک و بایعه خمسة عشر الف رجل من اهل الکوفة خرج بهم علی والیّ العراق وهو یوسف بن عمر الثقفی عامل هشام بن عبدالملک و لکن خذله المبایعون فی الحرب و لم یبق معه الّا نفر قلیل و قاتلوا جند یوسف بن عمر حتی قتلوا عن آخرهم و قتل زید بکناسة الکوفة و دفن لیلاً ثمّ نبش قبره و صلب ثمّ احرق فی جثّة حمار و قتل بعده محمّد الامام بالمدینة بید عیسی بن ماهان و قتل ایضاً ابراهیم الامام بالبصرة بامر المنصور[3]».
***
[1]) اصول الحدیث و احکامه نقلا عنه، ص207.
[2]) تنقیح المقال، ج1، ص469-467.