(شروع کتاب نکاح از متن لمعه شهید اوّل)
درس 100:
دوشنبه 17/9/1404 هـ.ش مطابق با 17/ جمادی الثانی/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: دروس معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قولها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
شرط چهارم: انبات لحم و اشتداد عظم است
در انتشار حرمت سبب دیگری شرط است مانند: انبات لحم در عبارت مرحوم مصنّف به تنهایی یا به انضمام اشتداد عظم اگر به انضمام هردو صفت قائل شویم هرچند که مرحوم مصنّف انضمام را نفرموده و به همین دلیل هردو صفت را عطف به أو کرده.
و لکن مسبّب که انتشار حرمت باشد از ناحیه اسباب است که از آن میان سه سبب در اینجا مبیّن است که یکی انبات لحم باشد و اشتداد عظم و دیگری مدّت معتبره مثل یک شبانه روز و سوّمی تعداد رضعات باشد که پانزده رضعه گفته شده بنابر مشهور و ده رضعه بنابر غیر مشهور.
و آنچه مهم است در اثبات این صفت یا هردو صفت شهادت اهل خبره است مانند طبیب از باب مثال به اینکه انبات لحم یا اشتداد عظم شرط باشد نزد اهل خبره که خبر آنان از باب شهادت باشد نه از باب خبر فقط که در این صورت خبر عدلین شرط می شود در تثبیت یک صفت یا دو صفت تا اینکه حکم به انتشار حرمت کنیم.
ان قلت: صومی که به سبب مرض ساقط می شود یا وضوء و غسلی که بخاطر تیمّم ساقط می شود و تمام این موارد با اخبار عدل واحد به اثبات می رسد پس چگونه است که انبات لحم و اشتداد عظم با عدلین به اثبات می رسد نه با عدل واحد؟
قلت: فرق است بین این دو موضوع و آن اینکه در قبال صوم و غسل و وضوء دلیل وجود دارد مانند اجماع و کفایت عمل به مطلق ظن و لکن در قبال انبات لحم و اشتداد عظم دلیل وجود ندارد تا اینکه به مطلق ظن عمل کنیم یا عدل واحد را معیار قرار دهیم.
ان قلت: اگر ملاک تثبّت عمل به مطلق ظن باشد اخبار عدلین نیز مفید ظن است فکیف الجواب؟
قلت: شارع اقدس اخبار عدلین را بمنزله علم قرار داده فلذا نامش را بیّنه شرعیه گذاشته و عمل به اخبار عدلین را حجّت دانسته فلذا حجیّتشان از باب شرع است و تنزیلی و جعلی نه از باب عقل.
***