درس 116:
سه شنبه 11/9/1404 هـ.ش مطابق با 11/ جمادی الثانی/1447 هـ.ق، کابل، حوزه علمیّه دارالمعارف اهلبیت(ع).
تذکّر: نوشته معظّم له عربی بوده به شاگردان فارسی ارائه می گردد غیر از متون، احادیث و نقل و قولها.
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله ربّ العالمین، الصّلاة والسّلام علی خیر خلقه و اشرف بریّته ابی القاسم المصطفی محمّد و علی آله الاطیبین و صحبه المنتجبین لاسیّما بقیة الله فی الارضین روحی و ارواح العالمین لتراب مقدمه الفداء.
راوی چهارم: احمد بن علی بلخی است
مرحوم علامه درباره احمد بن علی بلخی چنین می نویسد:
«الرجل الصالح اجاز التلعکبری[1]».
چنانچه این جمله بر صلاح بلخی و حسن ظاهر او دلالت نکند و سجیه ی او به سبب اجازه کشف نگردد که از سوی شیخ جلیل که تلعکبری باشد صادر شده پس برای حسن ظاهر و وثاقت او چه چیز دلالت خواهد کرد؟
راوی پنجم: شاذان قمّی است
ایشان احمد بن علی بن حسن بن شاذان معروف به قمّی می باشد کسی که مرحوم نجاشی در حق ایشان چنین نوشته:
«شیخنا الفقیه، حسن المعرفة، صنّف کتابین لم یصنّف غیرهما کتاب “زاد المسافر” و کتاب “الامالی” اخبرنا بهما ابنه ابوالحسن[2]».
راوی ششم: شاه چراغ است
ایشان احمد بن محمّد بن موسی(ع) معروف به شاه چراغ است که در شیراز مدفون می باشد و ایشان را مرحوم مفید این چنین تعریف می کند:
«کان کریماً جلیلاً ورعاً و کان ابوالحسن موسی(ع) یحبّه و یقدّمه و وهب له ضیعته المعروف بالیسیرة یقال انّه رضی الله عنه اعتق الف مملوک[3]».
این اوصاف و مناقب برای شاه چراغ از وثاقت جدا نیست پس چگونه از حسن ظاهر جدا باشد؟
کلام مرحوم محدّث نوری
از فایده تاسعه مرحوم محقق نوری استفاده می شود که سیر در کتب رجالی نشان می دهد که دهها وصف و منقبت برای راوی هایی مشاهده می شود که آنان را از ثقات عدول بحساب نیاورده اند بلکه این صفات را حمل بر مدح نموده فلذا روایات شان را از قسم حسن قرار داده درحالیکه دقّت و انصاف حکم می کند که این جماعت از عدول و ثقات باشند و با این حکم بسیاری از روایات در شمار صحاح داخل می گردد و سخن مرحوم نوری به نقل علامه سبحانی است که مشاهده کردیم[4].
***
[1]) الخلاصه، رقم35، ص19
[2]) رجال النّجاشی، ج1، الرقم202، ص222.
[3]) الارشاد، باب ذکر عدد اولاده، ص303.
[4]) اصول الحدیث و احکامه، ص186.